باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

قىراۋ قانات بالاپان

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2013-11-06 11:59:30  
قارنى توق، قايعىسى جوق، كيىمى ءبۇتىن بەس جاسار ويىن بالاسىنا قىستىڭ كەشكى ايازى قىزىق تا بولۋى مۇمكىن. بەس جاسار بالانىڭ ميى ءالى نۇكتە تۇسپەگەن اق قاعازداي. اسەرلى وقيعا، سۇلۋ سۋرەت سول اپپاق قاعازعا وشپەستەي جازىلىپ قالار. ءالى ەسىمدە: تەمىر ۇستا ءۇيىنىڭ ىرگەسىندە اسىق ويناعان بالالاردىڭ اراسىندا مەن دە بارمىن.
باتقان كۇننىڭ قىزىلى تالاس الاتاۋىنىڭ قارلى شىڭدارىن بالقىتىپ جىبەرگەندەي ەدى. تەرىسكەيدەگى قاراتاۋدىڭ ۇستىندە قىزعىلت كوگىلدىر قۇستار تۇيدەك-تۇيدەگىمەن قالقىپ تۇرعانداي ەكەن. قۇستار ەمەس، بۇلتتار ەكەنىن سەزەمىن. قوشقاراتاعا قوناقتاعان قوقيقازدار سەكىلدى.
تاۋلار بالقىپ جاتسا دا، جىلۋى جوق. الاۋلاعان بەتىڭدى سۇيەر شىمىر اياز تەك ءبىزدىڭ جۋالىدا، مىڭبۇلاقتا عانا بولادى دەسەدى.
بالالاردىڭ ەرەسەگى سەيسەنباي ماعان بولىسىپ، مەن ۇتىلىپ قالسام دا اسىقتارىمدى وزىمە قايتارتقىزىپ بەرەدى. مەنەن ۇلكەن بولا تۇرا، بالالار مەنەن ىعاتىن سياقتى. ونىسى نەسى ەكەن؟
كوز بايلانىپ، قاس قارايا ويىن ءبىتىپ، ءۇيدى-ۇيىمىزگە تارايمىز. تەمىر ۇستانىڭ جاپىرەيگەن ءۇيىنىڭ الدىندا ۇيمە-جۇيمە سوقالار، تەمىر تىرمالار عانا قالادى. ولاردىڭ ءۇيى وسى، ولار جاۋرامايدى.
نە كورىنگەنىن بىلمەيمىن، اۋزىمنان ايازدىڭ بۋى بۇرقىراپ، ۇيگە جۇگىرىپ كىرىپپىن. ايشا تۇتاتقان جەتىلىك شىراعداننىڭ ءبۇيىرى تومپايعان شىنىسىنا تۇكىرىپ كەپ جىبەرىپپىن.
جەتىلىك شيشا شىرت ەتىپ، شىتىناسىن دا قالسىن. جەتىلىك بىلتەدەگى موماقان وت تەڭسەلىپ، شالىقتاپ بارىپ، ايتەۋىر، وشپەي ءتىرى قالدى. ءبىراق كارسىن ءتۇتىنىنىڭ ءيىسى مۇڭك ەتە ءتۇستى.
بۇل سوراقى، سورلى ءىسىمدى كورىپ قويعان ايشا ءۇن-ءتۇن جوق، ونسىز دا ايازدان تىرسىلداپ تۇرعان قۇلاعىمنىڭ سىرعالىعىن قولىمەن قىرشىپ العانداي بولدى. قۇلاعىم تىز ەتتى.
قاناپ قالىپتى. ال كەپ باقىرايىن.
داۋىسىمدى ەستىپ، دالادا جۇرگەن مۇرتازا كەلدى. قۇلاعىمنان قان اعىپ تۇرعانىن كورىپ، ايشاعا ال كەپ ۇرىسسىن. ار جاعى نە بولعانىن بىلمەيمىن، مەن ۇيىقتاپ قالسام كەرەك.
ءتۇن ورتاسى بولار، مەن ايشانىڭ ايقايىنان وياندىم. ەلەگىزگەن شىنىسىز شامنىڭ ساۋلەسىمەن سورايىپ-سورايىپ بوتەن بىرەۋلەر كورىنەدى. ولار مۇرتازانى يتەرىپ-يتەرىپ، الدارىنا سالىپ الىپ كەتتى. ايشا ايقايلاپ ارتتارىنان شىقتى. دىردەك قاعىپ مەن دە شىقتىم. سەرەيىپ-سەرەيىپ ءۇش-ءتورت ادام ساي جاققا قاراي كەتىپ بارا جاتىر. سايداعى كوپىر سىقىرلادى. ايشا سايدىڭ قاباعىنا دەيىن قالماي بارىپ ەدى، مۇرتازانىڭ، داۋسىن انىق ەستىدىم.
− قايت! بالالار قورقىپ قالادى!-دەدى.
تۇنگى اياز بۇل كۇنگى داۋىستى قايتالاپ شىققانداي بولدى. سىقىر-سىقىر دىبىس الىستاپ، ايشانىڭ اياعىنىڭ استىنداعى قار عانا قارشىلدايدى.
ايشا ەسىكتىڭ الدىنداعى ەربيىپ تۇرعان مەنى كوتەرىپ الىپ، باۋىرىنا قىسىپ، اسپانداعى توپ-تولىق ايعا قاراپ:
− و، جاراتقان باسقا-باسقا، مىنا ۇرپەك بالاپانداي ءۇش نارەستەنىڭ نە جازىعى بار ەدى؟-دەدى.
تولىقسىپ تۇرعان اي ءبىر اۋناپ تۇسكەندەي بولدى.
مەن لەزدە ەسەيىپ شىعا كەلدىم.
ەندى مەنى قورعايتىن اكە جوق ەكەنىن سۇڭعىلالىقپەن سەزىپ قويعان سياقتى ەدىم. جاڭا عانا جارقىراپ تۇرعان اي بۇلتتىڭ ىشىنە سۇڭگىپ كەتتى دە جەتىمدىكتىڭ العاشقى ءدامىن تاتقانداي بولدىم.
قوربيىپ قاراڭعى ءتۇن جان-جاقتان قاپتاپ كەلە جاتتى.
ايشا مەنى جەتىم قالعان ۇيگە جەتەكتەپ كىرگىزدى.
1937-جىل جالماۋىز جىل ەدى.
قاناتىنا قىراۋ قاتقان جاس بالاپان مەن ەدىم.ەندى اسىقتان ۇتىلا بەرەتىن بولدىم. بۇرىنعىشا ەشكىم بولىسپايدى.
ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم