باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

يۇي جىڭشىڭ ۇيىرمە باستاپ قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنداعى ءار ۇلت كادر - بۇقاراسىنا امانداسا بارىپ، حال سۇرادى

    كەلۋ قاينارى: ءتاڭىرتاۋ تورابى    2015-09-29 17:53:48  

ج ك پ ورتالىق كوميتەتى ساياسي بيۋروسىنىڭ تۇراقتى مۇشەسى، مەملەكەتتىك ساياسي كەڭەستىڭ ءتوراعاسى، ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ باستىعى يۇي جىڭشىڭ 28-قىركۇيەكتە ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ ءىشىنارا مۇشەلەرىن باستاپ، وتانىمىزدىڭ ەڭ باتىسىنداعى قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىندا ءار ۇلت، ءار سالا كادر-بۇقاراسىمەن بىرگە اۆتونوميالى رايون قۇرىلعاندىعىنىڭ 60 جىلدىعىن قۇتتىقتادى، سونداي-اق پارتيا ورتالىق كوميتەتى، مەملەكەتتىك كەڭەس جانە باس شۋجي شي جينپيڭ اتىنان كوپشىلىككە مەرەكەلىك سالەم جولدادى. مەملەكەتتىك ساياسي كەڭەستىڭ ورىنباسار ءتوراعاسى، مەملەكەتتىك ۇلت ىستەرى كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ ورىنباسار باستىعى ۋاڭ جىڭۋي امانداسا بارىپ، حال سۇراۋدا بىرگە بولدى، ج ك پ ورتالىق كوميتەتى ساياسي بيۋروسىنىڭ مۇشەسى، اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ شۋجيى جاڭ چۇنشيان ولارعا سەرىك بولدى.
قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسى-ەلىمىزدەگى جان سانى ءبىرشاما از ۇلت-قىرعىز ۇلتىنىڭ بىردەن-ءبىر اۆتونوميالى جەرى. سول كۇنى اتۇش قالاسى مەرەكە شاتتىعىنا شومدى، بەس جۇلدىزدى قىزىل تۋ جانە قىزىل رەڭدى تۇمشالامالى شام كوزدىڭ جاۋىن الادى، پامير ۇستىرىندە تۇرمىس كەشىرىپ جاتقان قىرعىز ۇلتى سياقتى ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ۋاكىلدەرى ۇستىلەرىنە مەرەكەلىك كيىم كيىپ، اسقاقتاتا ءان سالىپ، بۇرالا بيگە باستى. اۆتونوميالى رايون قۇرىلعان 60 جىلدان بەرى، قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ شارۋاشىلىعىندا، قوعامىندا تۇتاس شينجياڭمەن ۇقساس جەر مەن كوكتەي زور وزگەرىس تۋىلدى. 600 مىڭ ءار ۇلت بۇقاراسى ەرەكشە شات مەرەيمەن جانە اسا ماقتانىشتى سەزىممەن ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ كەلگەندىگىن قىزۋ قارسى الدى.
يۇي جىڭشىڭ قاتارلىلار اتۇش قالاسىنىڭ كۇنشان كاسىپ سالاسى باقشاسىنداعى شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن كاسىپورىن − شينجياڭ جۇڭشيڭ ەنەرگيا سەرىكتەستىگىنە كەلدى، بۇل − قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنداعى بىردەن - ءبىر مەملەكەتتىك جوعارى، جاڭا تەحنيكا كاسىپورنى. جۇڭشيڭ توبى مەن اۆتونوميالى رايون 2011 - جىلى ستراتەگيالىق سەلبەستىك كەلىسىمىنە قول قويعاننان بەرى، جۇڭشيڭ ەنەرگيا سەرىكتەستىگى وڭتۇستىك شينجياڭعا تامىر تارتىپ، شينجياڭعا قىزمەت وتەپ، ورتا ازياعا ءورىس اشىپ، حالىق تۇرمىسى بويىنشا شينجياڭعا كومەكتەسۋگە، كاسىپ سالاسىن شينجياڭعا ىرگە تەپتىرۋگە، عىلىم-تەحنيكا ارقىلى شينجياڭدى كوركەيتۋگە تاباندى بولىپ، وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ ەلەكتر جەتكىزىلمەگەن وڭىرلەرىندەگى ەلەكتر قۇرىلىسىنا بەلسەنە ات سالىسىپ، جەرگىلىكتى ورىننىڭ فوتو-ۆولت دارىندىلارىن تاربيەلەپ، سىچۋانعا، گانسۋعا، سونداي-اق پاكيستانعا 100دەن استام از ۇلت قۇرىلىس تەحنيكتەرىن جىبەردى، ولاردىڭ اراسىنداعى كەيبىرەۋلەرى نىساننىڭ تىرەكتىسىنە اينالدى؛ ءۇستىرتتى، شەت-شالعاي وڭىردەگى مالشىلاردىڭ ءىس جۇزىندىك قاجەتىنە ۇشتاستىرىپ، دەربەس ءبىلىم مەنشىك ۇقىعىنا يە فوتو-ۆولت ابونت سيستەماسىن زەرتتەپ اشىپ، توڭازىتقىش، تەلەۆيزور، جارىقتاندىرۋ سىندى وتباسى ەلەكتر جابدىقتارىنا جۇمسالاتىن توك قاجەتىن قاناعاتتاندىردى.
ءار ۇلت جۇمىسشىلارى زاۆودتىڭ ءوندىرىس لەنياسىندا فوتو-ۆولت كەرى تۇرلەندىرگىشتى قولدارى قولدارىنا تيمەي قۇراستىرۋدا، ءار ۇلت ينجەنەرلەرى اۆتوماتتانعان جاپسىرمالى ءوندىرىس جابدىقتارىن مەڭگەرۋدە، جاڭادان قابىلدانعان قىزمەتكەلەر كۋرسقا قاتىناسۋدا.... يۇي جىڭشىڭ سەرىكتەستىكتىڭ جاعدايىن مۇقيات ۇعىستى، فوتو-ۆولت جابدىقتارىن قۇراستىرۋ لەنياسىن كوزدەن كەشىردى، اۆتوماتتى فوتو-ۆولت جۋۋ ماشيناسىنىڭ جۇمىس بارىسىن قىزىعا تاماشالادى. يۇي جىڭشىڭ كاسىپورىندى شينجياڭنىڭ جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋ وزەكتى رايونىن قۇرۋ ورايىن مىقتى يگەرىپ، توڭىرەكتەگى ەلدەردىڭ كاسىپورىندارىمەن سەلبەستىكتى كۇشەيتىپ، ءوزارا تيىمدىلىك جاساپ، تەڭ يگىلىككە كەنەلۋگە شابىتتاندىردى.
وسىدان كەيىن، ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىندەگىلەر قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ «قوس ءتىل» وقىتۋشىلارىن تاربيەلەۋ مەكتەبىنە كەلدى، بۇل قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسى مەن شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن جياڭسۋ، جياڭشي ولكەلەرى بىرلەسىپ ارناۋلى سالعان مەكتەپ، اتالعان مەكتەپ ءارقايسى ءپاننىڭ وقىتۋشىلارىنىڭ ەرەكشەلىكتەرىنە باعىتتاي وتىرىپ، تاربيەلەۋ جوسپارىن جاساپ، تۇتاس وبلىستاعى ءار ۇلت وقىتۋشىلارىنىڭ «قوس ءتىل» وقىتۋ دەڭگەيىن ۇتىمدى جوعارىلاتتى.
شىت جاڭا عيمارات، كەڭ دە جارىق كلاس، وسىزاماندانعان قۇرىلعى... ءار ۇلت وقىتۋشىلارى وسى ارادا دەن قويا ۇيرەنىپ، وقىتۋ جونىندە ءوزارا پىكىر اۋىستىرىپ، «قوس ءتىل» وقىتۋىندا جولىققان ماسەلەلەردى تالقىلادى. يۇي جىڭشىڭ كلاسقا كىرىپ، «قوس ءتىل» وقىتۋ كۋرسىنىڭ جاعدايىن مۇقيات ۇعىسىپ، وقىتۋشى-كۋرسانتتارمەن كوسىلە اڭگىمەلەستى. ول بىلاي دەدى: «قوس ءتىل» تاربيەسىنە جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇزاق ۋاقىتتىق دامۋىن جەبەۋدەي وسكەلەڭ تۇرعىدان كوز جىبەرۋ كەرەك. مەكتەپتىڭ ءتىپتى دە كوپ «قوس ءتىل» وقىتۋشىلارىن قۇلشىنا تاربيەلەپ، شينجياڭنىڭ ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ىستەرى ءۇشىن اناعۇرلىم پارمەندى قوزعاۋشى كۇش قوسۋىن ءۇمىت ەتەمىن. يۇي جىڭشىڭ قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنداعى ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تۇرمىسىنا ەرەكشە ءسۇيىندى. ول اتۇش قالاسىنىڭ گۋاڭميڭ ءمالىسى باسقارماسى ىنتىماق جولى الەۋمەتتىك اۋماعىنا كەلدى، بۇل الەۋمەتتىك اۋماقتا ۇيعۇر، حانزۋ، قىرعىز، تاجىك سىندى كوپ ۇلت ارالاس قونىستانعان، ءار ۇلت ءبىر-بىرىنە قارايلاسىپ، جاراسىمدى وتەدى. يۇي جىڭشىڭ وسى ارادا تۇراتىن قىرعىز تۇرعىن ابدىكەرىم سىمايىلدىڭ ۇيىنە امانداسا باردى، ابدىكەرىمنىڭ وتباسىنداعىلارمەن بىرگە وتىرىپ، ولاردىڭ كىرىس جاعدايى، بالالارىنىڭ مەكتەپتە ءتۇسۋ احۋالى، كاسىپتەنۋ جاعدايى سياقتىلاردى تاپتىشتەي سۇراپ ۇعىستى. ول بىلاي دەدى: ءار ۇلت بۇقاراسى كوبىرەك ارالاسىپ، اڭگىمەلەسىپ، باس قوسىپ، ۇلتتار ىنتىماعىنا ءتيىمدى سوزدەردى كوبىرەك سويلەۋى، ۇلتتار ىنتىماعىنا ءتيىمدى ىستەردى كوبىرەك ىستەۋى كەرەك.
الەۋمەتتىك اۋماقتان اتتاناردا، ءار ۇلت تۇرعىندارى باسشىلاردى قاۋمالاي ورتالارىنا الىپ، ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىندەگىلەردىڭ ۇيلەرىنە بارىپ، وزگەرىستەردى كورۋگە بايەك بولىسىپ، پارتيا مەن ۇكىمەتكە دەگەن العىستارىن ءبىلدىردى. تۇرعىنداردىڭ قولىن الىپ قوشتاسقان يۇي جىڭشىڭ ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تۇرمىستارىنىڭ كۇن سايىن جاقسارا تۇسۋىنە تىلەكتەستىك ءبىلدىردى. كوپشىلىك قازىرگى الاڭسىز، باقىتتى تۇرمىستارىن ەرەكشە قاستەرلەپ، اناردىڭ ۇرىعىنداي ۇيىساتىندىقتارىن ءبىلدىرىستى.
يۇي جىڭشىڭ قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ قاتىستى جاۋاپتى جولداستارىمەن جانە ساقا جولداستارمەن، وزاتتارمەن، ەڭبەك ەرلەرىمەن، وتانشىل ءدىني قايراتكەرلەرمەن، شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن كادرلاردىڭ ۋاكىلدەرىمەن كەزدەستى ءارى سۋرەتكە ءتۇسىپ، ەستەلىك قالدىردى، قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ اۆتونوميالى رايون قۇرىلعاندىعىنىڭ 60 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ اڭگىمە ماجىلىسىنە قاتىناستى.
ماجىلىستە مەملەكەتتىك ەڭبەك ەرى، اقتاۋ اۋدانىنداعى اۋىل-قىستاق ايەلدەرىنىڭ شارۋاشىلىق قۇرۋ، كاسىپتەنۋ جاعىنداعى باستاماشىسى رايحانگۇل ءيمىر، «شينجياڭدى اسەرلەندىرگەن» قايراتكەر، اتۇش قالاسى ءۇستىن اتۇش قالاشىعى سەنترلى «قوس ءتىل» بالا باقشاسىنىڭ وقىتۋشىسى جوۋ لينا جانە قىزىلسۋ وبلىسىنداعى اۋدان، قالالاردىڭ جاۋاپتىلارى ىلگەرىندى-كەيىندى ءسوز كەزەگىن الدى.
يۇي جىڭشىڭ كوپشىلىكتىڭ ءسوزىن مۇقيات تىڭداعاننان كەيىن، قىزىلسۋ وبلىسىنىڭ 60 جىلدان بەرى قول جەتكەن تابىستارىن تولىق تۇراقتاندىردى. ول مىنالاردى باسا دارىپتەدى: قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ قوعامدىق جالپى جاعدايىنىڭ ورنىقتىلىعىن مىزعىماي قورعاپ، لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ، ورنىقتىلىقتى قورعاۋ سىندى وسى قيان - كەسكى شايقاستى باتىل جۇرگىزىپ، حالىقتىڭ الاڭسىز تۇرمىس كەشىرۋىن قامتاماسىز ەتۋ؛ ەكونوميكانىڭ، قوعامنىڭ اناعۇرلىم جاقسى، اناعۇرلىم تەز دامۋىن ىلگەرىلەتىپ، دامۋدىڭ ءتىپتى دە كەڭ ءورىسىن اشۋعا قۇلشىنۋ؛ حالىق تۇرمىسىن قامتاماسىز ەتۋ مەن جاقسارتۋدى ءۇرتىس مىقتى يگەرىپ، كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ، كاسىپتەندىرۋ، وقۋ-اعارتۋ ماسەلەسىن شەشۋگە كۇش سالۋ؛ ۇلت، ءدىن قىزمەتىن شىنايى جاقسى ىستەپ، ءار ۇلتتىڭ ارالاسۋىن، ىشتەسۋىن، توعىسۋىن جەدەلدەتىپ، دۇرىس سەنىم، دۇرىس ارەكەت ۇستانعان ءدىننىڭ وڭ ەنەرگياسىن ساۋلەلەندىرۋ؛ نەگىزگى ساتىنىڭ نەگىزىن اناعۇرلىم بەكەمدەپ، ءار ۇلت كادرلارى ستيل قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، تاڭداۋلى ستيل ارقىلى جۇرت سەنىمىنە يە بولىپ، جۇرت تىلەگىن توعىستىرۋى كەرەك.
اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ ورىنباسار شۋجيى، شينجياڭ ءوندىرىس-قۇرىلىس بيڭتۋانىنىڭ ساياسي كوميسسارى حان يۇڭ امانداسا بارىپ، حال سۇراۋدا بىرگە بولدى.28-قىركۇيەكتە ج ك پ ورتالىق كوميتەتى ساياسي بيۋروسىنىڭ تۇراقتى مۇشەسى، مەملەكەتتىك ساياسي كەڭەستىڭ ءتوراعاسى، ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ باستىعى يۇي جىڭشىڭ ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ ءىشىنارا مۇشەلەرىن باستاپ، وتانىمىزدىڭ ەڭ باتىسىنداعى قىزىلسۋ قىرعىز اۆتونوميالى وبلىسىنا بارىپ، ءار ۇلت كادر - بۇقاراسىنا امانداسا بارىپ، حال سۇرادى. سۋرەتتە: يۇي جىڭشىڭ قىزىلسۋ وبلىسىنىڭ «قوس ءتىل» وقىتۋشىلارىن تاربيەلەۋ مەكتەبىندە وقىتۋشىلاردىڭ تاربيەلەنۋ احۋالىن ۇعىسۋدا.

ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم