باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

ءسۇت جونىندەگى ءتۇرلى كوزقاراستار

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2017-03-01 19:20:02  
تاياۋداعى بىرنەشە جىلداردا ءسۇت جونىندەگى ءتۇرلى كوزقاراستار ادامدار نازارىنان ءبىر ءسات شىققان ەمەس. «ءسۇت راكقا شالدىقتىرادى، سۇتتە گورمون بار، ءسۇتتى ىشكەن سايىن كالتسي تومەندەيدى»... دەگەن سياقتى ءتۇرلى-ءتۇستى كوزقاراستاردىڭ عىلميلىعى بار ما؟ تومەندە ءبىز وسى كوزقاراستار جونىندە توقتالامىز.
1. ءسۇت راكقا شالدىقتىرا ما؟ الىپ قاشپا سوزدەردە ءسۇتتىڭ قۇرامىنداعى IGF-1 ايەلدەردى ومىراۋ راگىنا، ەرلەردى قۋىق ءتۇبى بەزى راگىنا وڭاي شالدىقتىرادى، ونىڭ ۇستىنە ءسۇتتىڭ قۇرامىنداعى ىرىمشىك بەلوگى راكتىڭ تۋىلۋىن تەزدەتەدى دەلىنەدى. ءىس جۇزىندە قازىرگە دەيىن ەشقانداي دەرەك ءسۇتتىڭ راكتى تۋدىرۋ نەمەسە راكتىڭ الدىن-الۋ رولى بار ەكەنىن دالەلدەپ بەرە العان جوق.
2. ءسۇتتى كوپ تۇتىنعان سايىن دەنەگە سىمىرىلگەن جىنىستىق گورمون سونشالىق مولايا ما؟ «سۇتتەگى گورمون» اسىلىندە سيىردىڭ ءوسۋ گورمونى، استە كوپتەگەن ادامدار ويلاعانداي «جىنىستىق گورمون» ەمەس. بۇنداي گورمون كەز كەلگەن ۋاقىتتا سيىردان ءسۇت شىعارا بەرمەيدى، ەگەر سيىر ءسۇتتى ەڭ كوپ بەرەتىن مەزگىلدىڭ الدىندا ۋكىلمەن، ءسۇت شىعارۋ دارەجەسىن باياۋلاتىپ ءسۇت مولشەرىنىڭ تومەندەۋ ۋاقىتىن، ءسۇت مولشەرىن %11 تە %25 ارتتىرادى.
3. قايماقتىڭ سۇتكە قاراعاندا قورەكتىگى جوعارى ما؟ قايماقتىڭ قۇرامىندا كوپ مولشەردە ماي بولادى دا جۇرەك-قان تامىر اقاۋسىزدىعىنا ءتيىمسىز، سوندىقتان ونى قالىپتى تۇتىنۋ قاجەت.
4. باببيت ءسۇتى قالىپتى تەمپەراتۋراداعى سۇتپەن سالىستىرعاندا جاقسى بولا ما؟ ءارقايسىسىنىڭ وزىندىك ەرەكشەلىگى بار. باببيت سۇتىمەن سالىستىرعاندا، قالىپتى تەمپەراتۋراداعى ءسۇتتىڭ ءبىرقانشا ىستىققا سەزىمتال ۆيتامينى سارىپ بولىپ، ءدامى دە ناشارلاۋ بولادى.
5. بۇرشاق شىرىنىن ءسۇتتىڭ ورنىنا ءىشىپ، كالتسي تولىقتاۋعا بولا ما؟ بۇرشاق شىرىنىنىڭ قۇرامىنداعى كالتسي مولشەرى ءسۇتتىڭ قۇرامىنداعى كالتسي مولشەرىنە جەتپەيدى، مولشەرمەن 100 گرام قۇرعاق بۇرشاقتى بۇرشاق شىرىنىنا اينالدىرعانداعى كالتسي مولشەرى 250 ميلليليتر سۇتتىكىمەن بارابار كەلەدى. سوندىقتان، ءوزىمىز جاساعان بۇرشاق شىرىنىمەن ءسۇت ورنىندا كالتسي تولىقتاۋعا بولمايدى.
6. ايراننىڭ سۇتتەن قورەكتىك مولشەرى جوعارى ما؟ بۇل «قورەكتىك قۇنى» جونىندەگى قالاۋىڭىزعا قاتىستى. ايران ءسۇتتى اشىتىپ، ۇيىتۋمەن پايدا بولاتىن زات، ايراندى ۇيىتقاندا نەگىزىنەن سۇتتە بولاتىن قانت قىشقىلعا وزگەرەدى، بۇل قانت قۇرامى جوعارى ادامدار جونىنەن العاندا پايدالى بولعانىمەن، ادەتتەگى ادامدار جونىنەن العاندا ونشالىقتى رولى كۇشتى ەمەس.
ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم