جاڭا حابارلار

التايدىڭ تاۋى التىن، سۋى ءشاربات دەگەن جاسىل تانىم جونىندەگى حابار

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2017-09-20 16:13:41  
ستانسيامىزدىڭ تىلشىلەرى ليۋ چياڭ، لي لۇڭ مەن التاي راديو ستانسياسىنىڭ ءتىلشىسى ۋاڭ جيڭرۋدىڭ حابارىن تىڭداڭىزدار: «تاۋى التىن، سۋى ءشاربات» دەگەن اتى بار التاي ايماعىندا، جەرگىلىكتى ورىن قايتا تۋىندايتىن ەنەرگيانى دامىتۋ، قاعىر تاۋدى جاسىلداندىرۋ، جايىلىمدى قالپىنا كەلتىرۋ سياقتى شارالار ارقىلى، قورشاعان ورتانى قورعاۋ نەگىزىندە جاسىل دامۋ، ادامداردى يگىلىككە كەنەلتۋ جاعدايىن جاراتتى.
«ەلەكتر پار قازانعا قىسىم ءتۇسىرىپ سىناق ىستەپ جاتىرمىز، سەبەبى ءبىز قۇبىر تورابىن كوبەيتتىك، اعىس مولشەرى كوپ بولادى..»
بۋىرشىنداعى گۋاڭدۇڭ سۋ ەلەكتر ەنەرگيا شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ تازا جىلۋمەن قامداۋ پۋنكتىندە، نىساننىڭ جاۋاپتىسى ان جىگاڭ جۇمىسشىلارمەن بىرگە ەلەكتر پار قازاندى قورعاپ جاقسارتۋ جۇمىسىن ىستەپ جاتقان بولاتىن، ولار تاياپ قالعان جىلۋمەن قامداۋ مەزگلىندە اۋدانداعى بۇقاراعا جىلۋ جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتپەك. ان جىگاڭ تىلشىگە جەل ەلەكترمەن ەنەرگيا جەتكىزەتىن ەلەكتر پار قازاننىڭ بۇرىنعى كومىر جاعاتىن پار قازاننان ارتىقشلىعى راسىندا كوپ ەكەنىن ايتا كەلىپ بىلاي دەدى: «بۇرىن كومىرمەن جاناتىن پار قازان لاس، جۇمىس ىستەۋ ورتاسى وتە ناشار، كوپ شاڭ-توزاڭ شىعاتىن، تاعى جانعان كومىردەن كوپ قوقىس پايدا بولاتىن. تازا پار قازان وتە جاقسى، لاستامايدى، قاشان دا تاپ-تازا بولىپ تۇرادى».
بۋىرشىن اۋداننىڭ جەل ەلەكتر ارقىلى تازا جىلۋمەن قامداۋ سىناق ءتۇيىنى نىسانى وتكەن جىلى تامىزدا اۆتونوميالى رايوندىق دامۋ-رەفورما كوميتەتىنىڭ بەكىتۋىنەن ءوتىپ، جىلۋمەن قامداۋ اۋماعى 200 مىڭ شارشى مەتر بولىپ، جالپى 66 ميلليون يۋان قارجى قوسىلدى، بيىل اقپاننان ساۋىرگە دەيىن 3 اي سىناق جۇرگىزىلدى. بۋىرشىن اۋداندىق دامۋ-رەفورما كوميتەتىنىڭ ورىنباسار مەڭگەرۋشىسى جاۋ شۋيۇڭ تىلشىگە ەلەكتر پار قازانىنىڭ ەنەرگيا ۇنەمدەپ، قورشاعان ورتانى قورعاۋداعى ونىمدىلىگىن ايتا كەلىپ بىلاي دەدى: «ونىڭ لاس زاتتى شىعارۋ مولشەرى ازايىپ، اۋا ساپاسى بارعان سايىن جاقساردى، بۇل ساياحات قالاسىنىڭ قورشاعان ورتاسى ءۇشىن دە جەبەۋ بولدى».
«قورشاعان ورتانى قورعاۋدى الدىمەن اتقارىپ، ەكولوگيالىق قالا قۇرۋ» ـــ التاي قالاسىنىڭ تاباندى بولعان دامۋ تانىمى. 2009-جىلدان بەرى، التاي قالاسى جيىنى 290 ميلليون يۋان قارجى قوسىپ، قالانىڭ ماڭىنداعى 24 مىڭ مۋ قاعىر دالانى جاسىلداندىرىپ، ىلگەرىندى-كەيىندى گەنارال تاۋ ورمان باقشاسى، تۇيە وركەش ورمان باقشاسى سياقتى كورىنىس رايوندارىن قۇرىپ، ولاردى قالىڭ قالا تۇرعىندارىنىڭ دەمالىپ، دەنە-شىنىقتىراتىن ورنىنا اينالدىردى. 2020-جىلعا بارعاندا، التاي قالاسى تاعى قالانىڭ ماڭىنداعى 116 مىڭ مۋ قاعىر جەردى جاسىلداندىرۋ مىندەتىن ورىنداپ، قالا رايونىنداعى كورىنەتىن اۋماقتاعى 150 مىڭ مۋ قاعىر تاۋدى تۇگەلدەي جاسىل القاپقا اينالدىرادى، التاي قالالىق باۋ-باقشا جاسىلداندىرۋ باسقارماسىنىڭ ورىنباسار باستىعى بان كۇن بىلاي دەدى: «وسى ينجەنەريا اتقارىلعاننان كەيىن قالامىز ورمان ىشىندەگى قالا بولادى، ونىڭ ۇستىنە ساياحات قالاسى تۇرعىسىنان قاعىر تاۋدى جاسىلداندىرۋ قۇرىلىسىن وتە ماڭىزدى نەگىز ەتىپ، جوعارى ساپالى ەكولوگيالىق قالا قۇرۋ ءۇشىن شارت ازىرلەيمىز».
«تاۋى التىن، سۋى ءشاربات» سىندى جاسىل دامۋ تانىمن دايەكتىلەندىرۋ ءۇشىن، بيىل التاي ايماقتىق پارتكوم، اكىمشىلىك مەكەمەسى «ساياحات كاسىبىن باستى تۇلعا ەتىپ، ءبىرىنشى كاسىپكە جەتەكشىلىك ەتىپ، ەكىنشى كاسىپتى دەمەۋدى، مىڭ شاقىرىمدىق سۋرەتتى قابىرعا قۇرىلىسىن جەبەۋدى، ءجۇز قىستاقتىڭ كىرىسىن ارتتىرۋدى، 10 مىڭ وتباسىن جۇمىسقا ورنالاستىرۋدى» العا قويدى. بيىل قاڭتاردان تامىزعا دەيىن، التاي ايماعى ساياحاتشىلاردى جيىنى 8 ميلليون 850 مىڭ ادام رەت قابىلداپ، بىلتىرعى ۇقساس مەزگىلدەگىدەن %41.7 ارتتى، ساياحاتتىڭ جان-جاقتىلى كىرىسى 6 ميلليارد 100 ميلليون يۋان بولىپ، بىلتىرعى ۇقساس مەزگىلدەگىدەن %57.3 ارتتى. التاي ايماقتىق ساياحات مەكەمەسى پارتگرۋپپاسىنىڭ شۋجيى ۋاڭ چۇنحۇڭ بىلاي دەدى: «جاسىل تاۋ، ءمولدىر سۋ، مۇزدى القاپ پەن قارلى دالانىڭ ءوزى بايلىق، وسى دامۋ تانىمى بويىنشا التاي ايماعىنىڭ قاسيەتتى قار-مۇز قالاسىن، جىبەك جولى اۋياتسيا بەكەتىن قۇرىپ، مىڭ شاقىرىمدىق سۋرەتتى قابىرعانى سالماقپىز، سوڭعى ماقساتىمىز ەڭ الدىمەن حالىققا تيىمدىلىك جەتكىزۋ پرينسيبى بويىنشا بۇقارانىڭ كىرىسىن ارتتىرىپ، اۋقاتتاندىرۋ بولىپ تابىلادى».
ساندى مالىمەت ارقىلى تابىسقا نازار: ەكولوگيالىق قورشاعان ورتانى قورعاۋ جانە جاقسارتۋ، جاسىل دامۋ تانىمى كولەمدى جۇيەلى ينجەنەريا، التاي ايماعى سوڭعى جىلدارى ءتۇرلى شارا قولدانىپ، وزەن ارناسىنىڭ ەكولوگياسىن تاريحي سيپاتتى قالپىنا كەلتىردى. ەگىستىكتەن جايىلىمدى قالپىنا كەلتىرۋ جانە جايىلىمدى قالپىنا كەلتىرۋ سياقتى نىساندار ارقىلى جايىلىمدى تىنىقتىرىپ، ايماقتىڭ جايىلىم اۋماعىن كەڭەيتىپ، تابيعي جايىلىمنىڭ مال جايىلۋ قىسىمىن ازايتتى. قازىرگە دەيىن، التاي ايماعى 52 مىڭ 488 مىڭ ەگىستىكتى جايىلىمعا قايتاردى؛ 774 مىڭ مۋ جايىلىمدى قورشاپ، 510 مۋ جايىلىمدى تىنىقتىرىپ، 302 مىڭ مۋ جەرگە ەكپە ءشوپ ەكتى.

بەرىپ كەت ورامالىڭدى

دوستار

الىستاعى اق ەركە