باس بەتجاڭالىقتارادەبيەت-كوركەمونەروقۋ-اعارتۋمادەنيەتەلەس
كوز ايىم ساتتەرەكران الەمىتاڭداپ تىڭداڭىزقازاق رەداكسياسىارناۋلى تاقىرىپايماق-وبىلىس
جاڭا حابارلار

فينانس: شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ دەمەگىشى

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ گازەتى    2017-10-14 18:40:39  

ءتىلشىمىز ۋاڭ يۇڭفەي

وتكەن 5 جىل − شينجياڭ فينانس كاسىبى جونىنەن العاندا، فينانس كاسىبىن ىشكەرىلەي رەفورمالاۋ، جاڭالىق اشۋ ناتيجەسى ەڭ جاقسى بولعان 5 جىل بولدى، شينجياڭ بانكەسى، پاكيستان ھابىب بانكەسىنىڭ ءۇرىمجى بولىمشەسى، جارنالىق ۇقىق ساۋدا ورتالىعى قاتارلى ءتۇرلى فينانس قۇرىلىمدارى ىركەس - تىركەس قۇرىلدى، 15 اۋىل - قىستاق امانات - قارىز كووپەراتيۆىنىڭ ءتۇزىلىسى ىلگەرىندى - كەيىندى وزگەرتىلىپ، اۋىل - قىستاق ساۋدا بانكەسى بولىپ قۇرىلدى؛ فينانس كاسىبىنىڭ ناقتى ەكونوميكانى قولداۋ تەبىنى ەڭ مىعىم بولعان 5 جىل بولدى، 5 جىلدا بانكەگە قويىلعان اقشا مەن قارىزعا تاراتىلعان اقشا مولشەرى ورتا ەسەپپەن %5.67تەن استى، بيىل تامىز ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن شينجياڭ فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ قارىز رەتىندە تاراتقان حالىق اقشاسىنىڭ جانە شەتىل اقشاسىنىڭ ىركىندىسى ءبىر تريلليون 679 ميلليارد 240 ميلليون يۋان بولىپ، 2012 - جىلدىڭ سوڭىنداعىدان 2 ەسە ارتتى؛ فينانس كاسىبىنىڭ سىرتقا اشىق ۇستاۋ قادامى ەڭ تەز بولعان 5 جىل بولدى، پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، شينجياڭنىڭ شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن جالپى قارجى مولشەرى جىلىنا ورتا ەسەپپەن %23تىك قارقىنمەن ارتىپ وتىردى، 2016 - جىلى شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجىسى مەن قۇراعان قارجىسىنىڭ مولشەرى 2012 - جىلداعىدان %93 ارتىپ، كولەمى باتىس سولتۇستىك 5 ولكە، اۆتونوميالى رايون بويىنشا الدىڭعى ورىندا تۇردى.
پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، اسىرەسە، ج ك پ اۆتونوميالى رايوندىق 9 - قۇرىلتايىنان بەرى، شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبى ناقتى ەكونوميكانى قولداۋداي ماندىك تالاپتى مىقتى يگەرگەندىكتەن، ءتۇرلى رەفورما، دامۋ ىستەرى ءارى تەز، ءارى ورنىقتى ءجۇرىلىپ، فينانس كاسىبىنىڭ دامۋ قۋاتى كۇننەن - كۇنگە ارتىپ، شينجياڭنىڭ ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىن قارجىمەن تولاسسىز قامتاماسىزداندىرىپ، شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ دەمەگىشىنە اينالدى.رەفورمانى، جاڭالىق اشۋدى تەرەڭدەتتى
  شينجياڭ بانكەسى قاتارلى ءتۇرلى فينانس ورگاندارى ىلگەرىندى - كەيىندى قۇرىلدى
  رەفورمانى، جاڭالىق اشۋدى تەرەڭدەتۋ − بازارعا ومىرشەڭدىك قۋات بەرگەندىك.
  پاكيستان بانكە قۇرىلىمىنىڭ جۇڭگودان قۇرعان تۇڭعىش بولىمشەسى − ھابىب بانكەسىنىڭ ءۇرىمجى بولىمشەسى ىسكە قوسىلدى، شينجياڭداعى تۇڭعىش ولكە دارەجەلى وڭىرلىك سيپات العان جارنالىق ساۋدا بانكە − شينجياڭ بانكەسى كاسىبىن باستادى، ساياساتتىق 2 بانكە تۇڭعىش رەت شينجياڭدا 2 - دارەجەلى بولىمشەلەرىن قۇردى، اۋىل - قالاشىق بانكەلەرى ىركەس - تىركەس شاڭىراق كوتەردى؛ شينجياڭ جارنالىق ۇقىق ساۋدا ورتالىعى ساۋداسىن باستادى، قۇندى قاعازدار بولىمشە سەرىكتەستىگى جوقتان بارلىققا كەلىپ، بىرتىندەپ دامىپ 25كە، مەرزىمدەمەلى تاۋار ساۋدا ورنى 12گە جەتتى، جىڭجوۋ تاۋار ساۋدا ورنى شينجياڭدا وتكەرۋ قامباسىن قۇردى، شاعىن سومالى قارىز اقشا تاراتۋ سەرىكتەستىگى، قارجى توپتاۋ سيپاتىنداعى كەپىلدىك سەرىكتەستىك، كرەۋحانا سياقتى فينانستىق قۇرىلىمدار ىركەس - تىركەس شينجياڭدا شاڭىراق كوتەردى، سونىمەن فۋنكتسياسى كەمەلدى فينانس بازار جۇيەسە قالىپتاستى.
  شينجياڭنىڭ جەرگىلىكتى زاڭدىق ۋاكىل يەلىگىندەگى فينانس قۇرىلىمدارى دا ءتۇزىلىس رەفورماسىن تىنباي تەرەڭدەتىپ، مال - مۇلىك ۇقىعى قاتىناسى ايقىن، جارنالىق ۇقىق قۇرىلىمى ۇيلەسىمدى، سەرىكتەستىكتەردى باسقارۋى كەمەلدى بولعان وسى زامانعى فينانس كاسىپورنىنا قاراي قادام تاستادى.
  سوڭعى جىلدارى ءۇرىمجى بانكەسى سەرىكتەستىكتى باسقارۋ قۇرىلىمىن كەمەلدەندىرۋگە، اناعۇرلىم جاقسارتۋعا باستان - اياق ءمان بەرگەندىكتەن، قازىر جارناگەرلەر القاسى، باسقارۋ القاسى، باقىلاۋ القاسى، تيجاراتتى باسقارۋ جىگى تولىق بولعان وسى زامانعى سەرىكتەستىك باسقارۋ قۇرىلىمى قالىپتاستى، وندا تاعى باسقارۋ القاسىنا قاراستى 5 ارناۋلى القالار كەڭەسى بار.
  بۇدان تىس، شينجياڭ بانكە باقىلاۋ مەكەمەسى اۋىل - قىستاق امانات - قارىز كووپەراتيۆىنىڭ ءتۇزىلىس رەفورماسىن ءتارتىپتى دە ورنىقتى ىلگەرىلەتتى. 2017 - جىلى ماۋسىم ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن شينجياڭداعى 15 اۋىل - قىستاق امانات - قارىز كووپەراتيۆىنىڭ ءتۇزىلىسى وزگەرتىلىپ، اۋىل - قىستاق ساۋدا بانكەسى بولىپ قۇرىلدى. ىسكە قوسىلعان 15 اۋىل - قىستاق ساۋدا بانكەسىنىڭ مال - مۇلىك جالپى سوماسى 185 ميلليارد 413 ميلليون يۋانعا جەتىپ، شينجياڭداعى اۋىل - قىستاق امانات - قارىز كووپەراتيۆتەرى مال - مۇلىك سوماسىنىڭ %46.21ىن يەلەپ، اۋىل - قىستاق ساۋدا بانكەسىنىڭ بەستەن ءبىرىنىڭ مال - مۇلىك مولشەرى شينجياڭداعى جالپى اۋىل - قىستاق امانات - قارىز كووپەراتيۆتەرى مال - مۇلىك مولشەرىنىڭ تەڭ جارىمىنا تاياۋىن يەلەدى.
  سونىمەن بىرگە، شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبى شينجياڭنىڭ جەرگىلىكتى ەكونوميكاسىنىڭ، قوعامىنىڭ دامۋ ەرەكشەلىگى مەن قاجەتىنە ساي، فينانس ءونىمىنىڭ كوپ نەگىزدى بولۋىن، جەرگىلىكتى سيپات الۋىن ۇزدىكسىز جەبەدى.
  «فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ كوپ نەگىزدى بولۋى، فينانس ءتۇزىلىسىنىڭ بازارلانۋى، فينانس ونىمدەرىنىڭ جەرگىلىكتى سيپات الۋى، ارينە، فينانس بازارىنىڭ ومىرشەڭدىگىن كۇشەيتىپ، فينانستىق قىزمەت كورسەتۋدىڭ جالپى مولشەرىن ارتتىرىپ، شينجياڭنىڭ ەكونوميكاسىنىڭ تەز قارقىنمەن دامۋىن ىلگەرىلەتەدى»، - دەيدى شينجياڭ قازىنا - ەكونوميكا ۋنيۆەرسيتەتى فينانس ينستيتۋتىنىڭ دوتسەنتى سۋ نيڭ.
   دامۋدىڭ جالپى جاعدايىنا قىزمەت كورسەتتى
  امانات اقشاسى مەن قارىز اقشاسىنىڭ سالىستىرماسى 2012 - جىلعى %67.5تەن بىلتىر %78.7كە كوتەرىلدى
  فينانس پەن ناقتى ەكونوميكا ءوزارا توعىسىپ، ورتاق ءومىر سۇرەدى.
  «فينانس تا وندىرگىش كۇشتى قۇرايتىن ماڭىزدى ءبىر فاكتور، ول ءوندىرىس ماتەريالدارىنىڭ ءونىمدى جايعاستىرىلۋىن جەدەلدەتىپ، ەكونوميكانىڭ دامۋىن جەبەيدى. فينانس ناقتى ەكونوميكامەن توعىسقاندا عانا، ءوز قۇنىن جاراتا الادى»، - دەيدى سۋ نيڭ.
  امانات اقشا مەن قارىز اقشا سالىستىرماسى − ءبىر وڭىردەگى بانكە سالاسىنىڭ سول جەردىڭ ەكونوميكاسىن قولداۋ دارەجەسىن كورسەتەتىن ماڭىزدى كورسەتكىش، شينجياڭنىڭ بانكە سالاسىنىڭ امانات اقشاسى مەن قارىز اقشاسىنىڭ سالىستىرماسى 2012 - جىلعى%67.5تەن بىلتىر%78.7كە كوتەرىلدى. وتكەن 5 جىلدا امانات اقشا مەن قارىز اقشا سالىستىرماسى ورتا ەسەپپەن %67.5تەن جوعارى دەڭگەيدى ساقتادى.
  حالىق بانكەسىنىڭ ءۇرىمجى ورتالىق بولىمشەسىنەن الىنعان ساناققا قاراعاندا، بيىل تامىز ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن شينجياڭداعى فينانس قۇرىلىمدارى قارىز رەتىندە تاراتقان حالىق اقشاسى مەن شەتەل اقشاسىنىڭ ىركىندىسى ءبىر تريلليون 679 ميلليارد 240 ميلليون يۋان بولىپ، 2012 - جىلدىڭ سوڭىنداعىدان 2 ەسە ارتقان. وسى قارىز اقشالار جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋىنىڭ وزەكتى رايون قۇرىلىسى مەن ءىرى نەگىزدىك قۇرىلعى قۇرىلىستاردى قولداۋعا جۇمسالعاننان تىس، شاعىن، ۇساق كاسىپورىندار، اۋىل شارۋاشىلىعى، اۋىل - قىستاق، شارۋالار، كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋدان قامال الۋ قاتارلى شينجياڭ ەكونوميكاسىنداعى ءالسىز بۋىنداردى كۇشەيتۋگە ىستەتىلدى.  حوتان قالاسى سورباق اۋىلى اقلەڭگەر قىستاعىنىڭ تۇرعىنى ميجيت يمىت كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋدە «ەكىنى كەشىرىم ەتىپ» بەرىلەتىن قارىز اقشانىڭ يگىلىگىنە كەنەلگەن ديقان. ول: پارتيانىڭ ساياساتى جاقسى، ايتپەگەندە، مۇنداي تاماشا تۇرمىسقا قول جەتكىزە المايتىن ەدىك، - دەدى.
  وتكەن 5 جىلدا شينجياڭنىڭ تىكەلەي قارجى قۇراۋ قۋاتى دا بۇرىن بولماعان دارەجەدە ارتتى. 2013 - جىلدان بيىل تامىز ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن شينجياڭ كاسىپورىندارىنىڭ قۇندى قاعازداردى باقىلاۋ القاسىنا قاراستى كاپيتال بازارىنان تىكەلەي قۇراعان قارجىسى جالپى 182 ميلليارد 448 ميلليون يۋانعا جەتىپ، بۇرىنعى جىلدارى قۇندى قاعازداردى باقىلاۋ القاسىنا قاراستى كاپيتال بازارىنان تىكەلەي قۇراعان قارجى جالپى مولشەرىنىڭ %68.55ىن يەلەدى. كەزەكتە شينجياڭنىڭ A دارەجەلى جارنامەن جارنا بازارىنا كىرگەن سەرىكتەستىگى 52گە جەتىپ، سانى باتىس سولتۇستىك رايوندا ءبىرىنشى ورىندا تۇردى.
  مۇنان تىس، شينجياڭنىڭ ساقتاندىرۋ كاسىبى 5 جىلدا تولەمگە بەرگەن قارجىسىنىڭ جيىنتىعى 59 ميلليارد 968 ميلليون يۋان بولدى، 2017 - جىلى ماۋسىم ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ساقتاندىرۋ قاراجاتىنىڭ شينجياڭعا بولىنگەن ىركىندى سوماسى 32 ميلليارد يۋاننان استى.
  وتكەن 5 جىلدا فينانس كاسىبىنىڭ شينجياڭنىڭ ەكونوميكاسىن قولداۋى «سان» جاعىنان بەينەلەنۋدەن تىس، «ساپاسىنىڭ» جوعارىلاۋى جاعىنان اناعۇرلىم كورنەكتىلەندى. شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ جالپى جاعدايىنىڭ قاجەتىنە مەڭزەس، فينانس سالاسى وڭتۇستىك شينجياڭدى قولداۋ تەبىنىن تىنباي كۇشەيتتى، وڭتۇستىك شينجياڭعا قارىز اقشا تاراتۋ مولشەرى سولتۇستىك شينجياڭعا قاراعاندا جوعارى بولدى. شينجياڭ ىلگەرىندى - كەيىندى جاسىل ماڭگىلىك زايومىن جانە جاسىل فينانس زايومىن ءساتتى تاراتتى، شينجياڭداعى 3 ايماق، وبلىس، قالا ەلىمىزدەگى تۇڭعىش توپتاعى جاسىل فينانس رەفورماسىن جۇرگىزۋدىڭ، جاڭالىق اشۋدىڭ سىناق رايونىنا اينالدى، جاسىل فينانس ەكونوميكانىڭ تيبىنە بۇرىلىس جاساپ، ساپاسىن جوعارىلاتۋدى جەبەدى.
   سىرتقا ەسىكتى ايقارا اشتى
  2016 - جىلعى شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجىسى مەن قۇراعان قارجىسىنىڭ مولشەرى 2012 - جىلداعىدان %93 ارتتى
  فينانستى اشىق ۇستاۋ ەكونوميكانى تىكەلەي ارتتىرادى.
  پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، شينجياڭنىڭ شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجىسى مەن قۇراعان قارجىسىنىڭ جالپى مولشەرى جىل سايىن ورتا ەسەپپەن %23تىك قارقىنمەن ارتىپ وتىردى، 2016 - جىلعى شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجىسى مەن قۇراعان قارجىسىنىڭ مولشەرى 2012 - جىلداعىدان %93 ارتىپ، كولەمى باتىس سولتۇستىكتەگى 5 ولكە، اۆتونوميالى رايون بويىنشا الدىڭعى ورىندا تۇردى. 2012 - جىلدان بەرى، شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجى مەن قۇراعان قارجى مولشەرىنىڭ GDPداعى سالىستىرماسى جىل سايىن جوعارىلاپ، شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە بولگەن قارجى مەن قۇراعان قارجىنىڭ ەكونوميكانىڭ ارتۋىنا قوسقان ۇلەسى جىل سايىن كۇشەيدى. شينجياڭ شەتەل اقشاسى مەكەمەسى وزەكتى رايون قۇرىلىسى ورايىن مىقتى ۇستاپ، ساپالى شەتەل قارجى نىساندارىن تارتۋدى بەلسەنە قولدادى.
  قارجى قاينارى ءتىپتى دە مولايىپ، شياڭگاڭ رايونىنان ەۆروپا، شىعىس وڭتۇستىك ازيا ەلدەرىنە قاراي ويىستى، شياڭگاڭنان شينجياڭعا ەنگىزىلگەن قارجى سالىستىرماسى 2012 - جىلعى %89تەن قۇلدىراپ، 2016 - جىلى %36.1كە ءتۇستى.
  سىرتتان قارجى تارتۋدان تىس، شينجياڭ كاسىپورىندارىنىڭ «شەتەلگە بەت الۋ» قادامى دا جەدەلدەپ، شەتەلگە قارجى قوسۋ جارقىن تۇيىنگە اينالدى. شينجياڭداعى فينانس سالاسىنا جاتپايتىن كاسىپورىنداردىڭ شەتەلگە تىكەلەي قوسقان قارجىسى 2012 - جىلعى 260 ميلليون دوللاردان 2016 - جىلى 540 ميلليون دوللارعا جەتتى.
  − 2016 - جىلى شينجياڭ كاسىپورىندارى «ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول» جەلىسىندەگى 16 مەملەكەتكە قارجى قوسا باستادى، قوسىلعان قارجى مولشەرى سول تۇستاعى بولىنگەن جالپى قارجىنىڭ %68.7 ىن يەلەدى، مۇنىڭ ىشىندە ەۆروپاداعى ەلدەرگە قوسىلعان قارجى 2012 - جىلداعىدان 5. 2 ەسە ارتتى.
  − شەتەلگە قوسقان قارجى بۇرىنعى ءداستۇرلى بايلىق تيبىنەن وزىق جاساۋ كاسىبىنە، قىزمەت كورسەتۋ كاسىبىنە جانە فينانس كاسىبىنە قاراي بەت الدى. مىنانى ايتا كەتكەن ءجون: شينجياڭنان شەتەلدەرگە بەت العان كاسىپورىندار شەتەلدەردە فينانس سالاسىنىڭ قارجى قوسۋىنا بەلسەنە ارالاستى، حۋاليڭ توبى شەتەلدەگى ءبىر بانكەنى قوسىپ العاننان سىرت، اۆتونوميالى رايونىمىزداعى ءبىر ەلەكتر - ماشينا جاساۋ تىرەكتى سەرىكتەستىگى سينگاپۋردا جارناسى مەڭگەرىلگەن فينانستىق سەرىكتەستىك قۇرىپ، شەتەلدەگى كاسىپورىنداردىڭ قارجى اينالىمىنا قولايلىلىق جاسادى.
  شينجياڭنىڭ شەكارا اتتاپ شەتەلدەردەن قارجى قۇراۋ كاسىبى تەز دامىدى. شينجياڭداعى كاسىپورىندار الۋان ارنالارمەن حالىقارالىق كاپيتال بازارىنا ارالاستى، شينجياڭداعى فينانس سالاسىنا جاتپايتىن كاسىپورىندار تۇڭعىش رەت شەتەلدە 300 ميلليون دوللار زايوم تاراتىپ، شينجياڭنىڭ شەتەلدە زايوم تاراتا الماعان بوستىعىن تولتىردى.
  «شەكارا اتتاپ شەتەلدەرگە قارجى قوسۋ مەن قارجى قۇراۋ شينجياڭنىڭ ەكونوميكاسىن تىكەلەي ارتتىرۋدان تىس، قارجى الىم - بەرىمى شينجياڭنىڭ جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋىندەگى وڭىرلىك فينانس ورتالىعىن قالىپتاستىرۋىنا ءتيىمدى»، - دەيدى سۋ نيڭ.

ءان الەمى

جول توسىلىپ قالدى

تۇلپارىم