جاڭا حابارلار

رايونىمىزدىڭ جەر-جەرى جاسىلداندىرۋ، كورىكتەندىرۋ ينجەنەرياسىن بەلسەنە ورىستەتىپ، كورىكتى مەكەندى گۇلدەندىرۋگە قۇلشىندى

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2018-04-18 17:31:21  
بار الاپ كوكتەم شۋاعىنا شومىپ، شالعىنى جايقالىپ، بۇلبۇلى سايراعان دارقان دالا اعاش ەگىپ، ورمان ءوسىرۋدىڭ تاماشا مەزگىلىنە ءوتتى.
تاياۋدا، باس شۋجي شي جينپيڭ استاناداعى مىندەتتى اعاش ەگۋ قيمىلىنا قاتىناسقاندا: «ەكولوگيالىق قورشاعان ورتانى ومىرىمىزدەي قاستەرلەپ، وتانىمىز دالاسىن ۇزدىكسىز جاسىلداندىرۋىمىز، كوركەيتۋىمىز كەرەك»،-دەپ باسا دارىپتەدى.
 بىرنەشە كۇننەن بەرى، رايونىمىزداعى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقارا جاسىلداندىرۋ، كورىكتەندىرۋ جانە ەكولوگيانى قالپىنا كەلتىرۋ ينجەنەرياسىن كۇش سالا ورىستەتىپ، كوركەم مەكەندى گۇلدەندىرۋگە قۇلشىندى.
 تاياۋدا، كولەمى ءجۇز ميلليون مۋعا جەتەتىن اقسۋداعى كۇنتايلىق ءشولىن جاسىلداندىرۋ ينجەنەرياسى رەسمي باستالدى. بۇل اقسۋ ايماعىنىڭ جۇرگىزەتىن تاعى ءبىر كولەمدى جاسىلداندىرۋ ينجەنەرياسى،ءارى شينجياڭداعى قازىرەە دەيىنگى ەڭ ءىرى قۇمايتتانۋدى وڭاۋ ينجەنەرياسى. اقسۋ ايماعى مەن اقسۋ قالاسىنداعى 20 مىڭنان ارتىق كادر، بۇقارا كونتايلىق ءشولىن جاسىلداندىرۋ ينجەنەرياسىنا قاتىناستى. اقسۋ قالاسىنىڭ تۇرعىنى لي مي وقۋشى كەزىندە ايگىلى كوكيار ينجەنەرياسىنىڭ قۇرىلىسىنا قاتىناسقان، قازىر ونىڭ قىزى 5 جاسقا كەلدى، لي مي كونتايلىق ينجەنەرياسىنىڭ جاڭا كەزەكتى اعاش ەگۋ قيمىلىنا قاتىناسۋعا قىزىن دا ەرتىپ باردى. ول بىلاي دەدى: «اعاش ەگىپ، ورمان ءوسىرۋ قيمىلىن كورسىن دەپ بۇگىن بالامدى دا ەرتە كەلدىم، قالامشانىڭ بىرتىندەپ ءوسىپ، سايالى اعاشقا اينالۋ بارىسىن بالاما-ءبىر-بىرلەپ ءتۇسىندىرىپ، ونى قورشاعان ورتانى ايالايتىن، قورعايتىن، جاسىلداندىراتىن تانىم ورناتۋعا تاربيەلەيمىن».
باس شۋجي شي جينپيڭ پارتيا 19-قۇرىلتايى بايانداماسىندا: «ەكولوگياسى قونىستانۋعا جايلى، اۋىل سالتى وركەنيەتتى بولۋ تالابى بويىنشا اۋىل شارۋاشىلىعىن، اۋىل-قىستاقتى وسىزامانداندىرۋدى جەدەل ىلگەرىلەتۋ كەرەك»،-دەپ اتاپ كورسەتتى.
 بيىل، قاشقار قالاسى ەرتە اتتانىسقا كەلىپ، بوس جەرلەرگە اعاش ەگىپ، جاسىلداندىرۋ كولەمىن كەڭەيتتى. ءتىلشى قاشقار قالاسى اۋات اۋىلى قاپانلا قىستاعىنان، نەشە ونداعان قىستاق تۇرعىنىنىڭ مىندەتتى اعاش ەگۋ قيمىلىنا قىزۋ ات سالىسىپ جاتقانىن، بۇرىنعى الاسا، ەسكى تام ۇيلەردىڭ تۇگەلدەي بۇزىلىپ، جاڭادان تەگىستەلگەن جاپ-جازىق جەرگە اق تەرەكتىڭ ءجيى ەگىلگەنىن كوردى.
 قىستاق تۇرعىنى تۇرسىن ياسىن بىلاي دەدى: «بيىل ۇكىمەت ءبىزدىڭ اۋلامىزدى وزگەرتىپ، كونە ءۇيلەردى بۇزىپ، جاڭا ءۇي سالۋىمىزعا كومەكتەستى، جول دا كەڭەيتىلدى، ەندى اعاش ەگىپ، گۇل وسىرسەك، قىستاعىمىز باقشادان اۋمايتىن بولادى».
ۇعىسۋعا قاراعاندا، بيىل قاشقار قالاسى 11 اۋىل-قالاشىقتا اۋىل-قىستاق تاسجولى، اتىز بويىنداعى قورعانىس ورمانى، ءۇيدىڭ الدى-ارتى، اۋلا سياقتى بوس جەرلەردى جاسىلداندىرۋدى كۇش سالا ورىستەتكەن. سونىمەن بىرگە قىستاق تۇرعىندارىن ءۇيىنىڭ الدى-ارتىنا ۇپىلمالىك، گىساڭ گۇلى، كۇرەڭكەي،سبىرتكى ءشوپ (كاۋچي سكوپەريا) سياقتى گۇل-شوپتەردى ەگۋگە بەلسەنە اتتانىسقا كەلتىرىپ، جالپى سانىن 400 مىڭ تۇپكە جەتكىزگەن.
 پارتيا 19-قۇرىلتايىنىڭ بايانداماسندا: «تابيعي ورماندى قورعاۋ ءتۇزىمىن كەمەلدەندىرىپ، ەگىستىك جەردى ورمانعا، جايلىمعا قايتارۋ كولەمىن كەڭەيتىپ، ەگىستىك جەر، جايىلىم، ورمان، وزەن-كولدەردى تىنىقتىرۋ ءتۇزىمىن ورناتۋ جانە كەمەلدەندىرۋ كەرەك»، دەپ اتاپ كورسەتىلدى. بيىل كوكتەمدە، كۇنەس اۋدانىنىڭ ەگىن، مال شارۋاشىلىعى ءوڭىرى 60 مىڭ مۋ اۋماقتاعى تىڭ يگەرىلگەن ارالاس جايىلىمدى وڭاۋ نىسانىن رەسمي باستادى، ەگىنشى-مالشىلاردى جايىلىمعا اينالدىرىلعان ەگىستىك جەرگە ساپالى ءشوپ ەگۋگە شابىتتاندىرۋ ءۇشىن، كۇنەس اۋدانى ەگىنشى-مالشىلارعا 120 توننا ساپالى جوڭىشقا تۇقىمىن تەگىن تاراتتى. كۇنەس اۋدانى زەكتى قالاشىعى اشىلى قىستاعىنىڭ تۇرعىنى سەرىكبول تۇردى ۇلى 60 كيلوگرام جوڭىشقا تۇقىمىن الدى، بيىل 30 مۋ جەرگە جوڭىشقا ەگۋدى جوسپارلاعان ول بىلاي دەدى: «150 مۋلىق شاپپالىعىم بار، بيىل كوكتەمدە 30 مۋ جەرگە الدىمەن جوڭىشقا ەگىپ سىناپ كورۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن، جوڭىشقانىڭ حورەكتىگى جوعارى، سيىر، قوي ۇناتىپ جەيتىن جاقسى ءشوپ. الدىمەن ەگىپ كورەمىن، ءونىمى جاقسى بولىپ جاتسا كەلەر جىلى جوڭىشقا ەگۋ كولەمىن كەڭەيتەمىن».
 قۇربان تۇڭعىت ءشولىنىڭ جيەگىندەگى ماناس اۋدانى ليۋحۋدي قالاشىعى چىن جياچۇي قىستاعىندا، قىستاق تۇرعىنى ۋاڭ فىڭيۋان بىرنەشە كۇننەن بەرى سەكسەۋىل قالامشاسىن ەگۋمەن بولدى.
 بيىل، ۋاڭ فىڭيۋان ۇكىمەتتىڭ قۇمايتتانۋدىڭ الدىن الىپ، قۇمدى تىزگىندەۋ ۇندەۋىنە بەلسەنە ءۇن قوسىپ، كوتەرمەگە العان 300 نەشە مىڭ مۋ ەگىستىك جەردى تۇگەلدەي ورمانعا قايتاردى، ءارى كەيىنىرەك ەتتى سۇڭعىلا ەگىپ، ليۋحۋدي قالاشىعىنداعى تۋپاۋيىڭ مەملەكەتتىك قۇمدى ءشول باقشاسىنا سۇيەنىپ، ەتتى سۇڭعىلا قازۋ ساياحاتىن دامىتىپ، ەكونوميكالىق ونىمدىلىك پەن ەكولوگيالىق ونىمدىلىككە بىردەي قول جەتكىزۋدى كوزدەدى، ول بىلاي دەدى: «ەگىس الاڭىنا كوپ جىل ەگىن ەگىلگەندىكتەن، جامىلعى ەكولوگياسى نەداۋىر ءبۇلىنىپ، جەر استى سۋى ءبىراز تومەندەدى، قازىر مەملەكەتتىڭ ەگىستىك جەردى ورمانعا قايتارۋ ءىرى ساياساتىنا بەلسەنە سەلبەسىپ جاتىرمىز».
 
 

بەرىپ كەت ورامالىڭدى

دوستار

الىستاعى اق ەركە