جاڭا حابارلار

ۇنەمى دەنە شىنىقتىرۋ، دەنساۋلىققا پايدالى

    كەلۋ قاينارى: شينجياڭ حالىق راديو ىستانسياسى    2018-12-13 16:50:41  

 ورتا جاستا تولىسۋ، ءبىر ءتۇرلى ادامعا كوڭىلسىزدىك اكەلەتىن ءىس، ول ادامنىڭ تاماشا دەنە ءبىتىمىن وزگەرتۋمەن بىرگە، تەبىنىن دە تومەندەتە باستايدى. ويتكەنى ورتا جاستاعى تولىسۋ قانشاما ادامدى دەنە ءبىتىمى ادەمى، تەبىندى بوز بالا، بويجەتكەننەن دەنەسىن ماي وراعان اعاي، اپايلارعا اينالدىرا باستادى؟ الايدا، شىنىن قۋعاندا، ورتا جاستاعى تولىسۋدىڭ ادامعا سالاتىن ەڭ ۇلكەن زيانى، تەك قانا ونىڭ دەنە بىتىمىنەن عانا كورىلمەيدى، ورتا جاستاعى تولىسۋدىڭ ەڭ اۋىر زيانى، اسىلىندە ونىڭ ادامعا ءار ءتۇرلى سوزىلمالى ناۋقاستاردى اكەلۋىندە !    ولاي بولسا، ادام ورتا جاسقا كەلگەندە نە ءۇشىن تولىسادى ؟ ەگەر ءسىز 30- 49 جاس ارالىعىنداعى ادام بولساڭىز، دەنە ءبىتىمىڭىزدىڭ تولىسۋ قاتەرى ەڭ اۋىر بولادى. ايەلدەر ورتا جاسقا كەلگەندە، انالىق گورومننىڭ ءبولىنىپ شىعۋى بارعان سايىن ازايىپ، تەرىنىڭ سولۋىن تەجەۋ رولى دا ۇزدىكسىز السىرەيدى، ەگەر، ءوزىن باسقارۋ نەرۆتەرى قالىپسىزدانسا، ادامنىڭ تاماققا دەگەن تابەتى ارتادى دا، ءار ءتۇرلى تاعامدى وبىرلانا جەيدى، ءسۇيتىپ دەنەمىزگە بىرتىندەپ ماي جينالا باستايدى.   ال ەرلەر ورتا جاسقا كەلگەندە، ارەكەتى بىرتىندەپ ازايادى دا، ورگانيزىمنىڭ زات الماسۋ قۋاتى بارعان سايىن السىرەپ، ەنەرگيا سارىپ ەتۋى دە بىرتىندەپ تومەندەيدى، ودان تاعى باس قوسۋلار كوبەيىپ، تاماق جەۋى رەتسىز بولىپ، ارتىق ەنەرگيا بىرتىندەپ قارنى شارداق، سانى تۇيەنىڭ سانىنداي، بىلەكتەرى بۋىلتىقتانىپ، بەتى تاباقتاي بولاتىن دەنەنى قالىپتاستىرادى.    ادام ورتا جاسقا كەلگەندە سوزىلمالى ناۋقاستارعا شالدىعۋدان ساقتانۋ كەرەك ! مىسالى جوعارى قان قىسىم، سەمىزدىك، دەنە سالماعى ارتۋ سياقتىلار جوعارى قان قىسىمىن تۋدىراتىن « فاكتورلاردىڭ » ءبىرى، دەنەدە ماي قانشا كوپ بولسا، جوعارى قان قىسىم اۋرۋىنا شالدىعۋ حاۋىپى سونشا جوعارى بولادى. دەنەنى ماي باسقان جاعدايدا، ادام دەنەسىنىڭ كاپيلليارلىق قان تامىرلارى كەڭەيەدى، وسىلايشا، قان تامىردىڭ قان ساقتاۋ مولشەرى ارتىپ، قان اينالىسى مولشەرى دە جوعارىلايدى، سونىمەن، قان تامىردىڭ قىزمەت سالماعى ارتىپ، قان قىسىمىنىڭ جوعارىلاۋ حاۋىپ- قاتەرى بارعان سايىن جوعارىلايدى.    ودان تاعى باۋىردى ماي باسۋ جاعدايىنا كوڭىل ءبولۋ كەرەك. سەمىزدەردىڭ دەنەسىندەگى ارتىق ەنەرگيا ادەتتە ماي فورماسىندا دەنەدە ساقتالادى، ەگەر، باۋىرداعى ماي مولشەرى مول بولسا، باۋىردى ماي باسۋ  جاعدايى وڭاي قالىپتاسىپ، ادام دەنساۋلىعىنا اۋىر حاۋىپ توندىرەدى.   ادام ەگەر تولىسىپ كەتسە، قانتتى نەسەپ اۋرۋىنان دا ساقتانۋ كەرەك. ويتكەنى سەمىزدىك پەن قانتتى نەسەپ اۋرۋىنىڭ ءبىر- بىرىمەن قاتىناسى وتە تىعىز. ينسۋلين ادام دەنەسىندە « قانتتى تومەندەتۋ » رولىن اتقارادى، سەمىزدەردىڭ دەنەسىندە « ماي كلەتكاسى » ءبىرشاما مول بولاتىندىقتان، ينسۋليندى ءتىپتى دە قاجەت ەتەدى، وسى ارقىلى قانداعى گليۋكوزانىڭ تەپە- تەڭدىگىن قالىپتى مولشەردە ساقتايدى. الايدا، ۇزاق ۋاقىت وسىلاي بولسا، ادام دەنەسىندەگى ۇيقى بەزىنىڭ قىزمەتى بىرتىندەپ تومەندەپ، ەندىگارى ينسۋلين ءبولىپ شىعارا المايدى دا، سوڭىندا قانتتى نەسەپ اۋرۋىن تۋدىرادى.   جوعارىداعى زيانداردان سىرت، ورتا جاستا تولىسۋ ادامنىڭ ءتۇرلى ناۋقاستارعا شالدىعۋ حاۋىپ- قاتەرىن ارتتىرادى، مىسالى، قانداعى ماي قۇرامىنىڭ جوعارى بولۋى، ۇيقىسى قاشۋ، تىنىس الۋى ۋاقىتتىق توقتاۋ، مي اپوبلەكسياسى، جۇرەك قانتامىرىنىڭ قاتايۋى سياقتىلار. مىنە بۇدان، ورتا جاستاعى تولىسۋ كوپتەگەن اۋرۋلاردى تۋدىراتىن « بار پالەنىڭ قاينارى » ەكەنىن كورىپ الۋعا بولادى، ورتا جاستاعى تولىسۋعا بەت العاندار ادەتتە دەنەنىڭ اقاۋسىزدىعىن ساقتاۋعا كوڭىل ءبولۋ كەرەك.   


بەرىپ كەت ورامالىڭدى

دوستار

الىستاعى اق ەركە